Na een aantal succesvolle pilootprojecten in onder meer woonzorgcentra wil cd&v de samenwerking tussen de sociale economie en de zorgsector in Vlaanderen structureel verankeren. “De samenwerking biedt een sterk antwoord op twee grote maatschappelijke uitdagingen: het personeelstekort en werkdruk in de zorg en de nood aan duurzame tewerkstelling voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt,” duidt Loes Vandromme, die hierover een voorstel indient.
De afgelopen jaren werd volop geëxperimenteerd met nieuwe vormen van samenwerking tussen maatwerkbedrijven en de zorg- en welzijnssector. Zo was er allereerst het project ‘Tea for Two’ waarbij het Limburgse maatwerkbedrijf De Biehal een samenwerking aanging met een aantal woonzorgcentra. In 2023 liepen verschillende proeftuinen, verspreid over Vlaanderen. Die experimenten leverden waardevolle inzichten op én concrete resultaten. Maatwerkers konden bijvoorbeeld meehelpen bij maaltijden, bewoners begeleiden bij creatieve activiteiten of kleine groepsmomenten en logistieke taken opnemen zoals bedden opmaken, voorraden aanvullen of materialen klaarzetten. Maatwerkers nemen dus ondersteunende taken op, waardoor zorgprofessionals zich meer kunnen focussen op kerntaken en cliënten en bewoners meer aandacht en nabijheid krijgen.
“Anderzijds krijgen mensen uit de sociale economie kansen om werkervaring op te doen in een nieuwe sector binnen de arbeidsmarkt voor wat betreft de sociale economie,” legt Loes Vandromme uit. “Veel maatwerkbedrijven zijn immers eerder actief binnen de (maak)industrie, logistieke dienstverlening, enzovoort. De zorg- en welzijnssector is voor hen vrij nieuw terrein.”
Sterke basis, klaar voor de volgende stap
“De bestaande experimenten worden positief onthaald door zowel maatwerkers als zorgorganisaties en tonen aan dat de samenwerking werkt en gedragen wordt op het terrein,” stelt Vandromme. “Tegelijk blijkt dat de huidige manier van werken, via tijdelijke projecten binnen de bestaande regelgeving, zijn grenzen bereikt. Om deze samenwerkingen verder te laten groeien, is het tijd voor een volgende stap: een structurele verankering op lange termijn.”
Gericht bouwen aan een duurzaam model
Vandromme pleit daarom in een nieuw voorstel, in de vorm van een conceptnota, voor meer afstemming tussen beleidsdomeinen, heldere afspraken rond taakverdeling en een kader dat ruimte laat voor samenwerking op maat van de praktijk. Ook het delen van kennis en het versterken van lokale netwerken blijft cruciaal om goede voorbeelden verder te verspreiden. “Met mijn voorstel wil ik een kader bieden voor en een boost geven aan het inzetten van maatwerkers in de zorgsector. Een win voor zowel de maatwerkers als voor de hele zorgsector, waar het zorgpersoneel ontlast kan worden door logistieke taken zoals het uitdelen van eten, uit te besteden,” zegt Vandromme.
Daarnaast liggen er volgens het parlementslid ook kansen om dit model breder toe te passen, bijvoorbeeld in sectoren zoals onderwijs en landbouw. Zo kan de sociale economie op verschillende plaatsen een versterkende rol spelen, zonder de kernopdrachten van die sectoren uit het oog te verliezen. Vandaag wordt maatwerk te beperkt ingezet. “De fundamenten zijn gelegd, de ervaringen zijn positief en het draagvlak groeit. Alles is aanwezig om deze samenwerking verder uit te bouwen tot een structureel onderdeel van ons beleid,” besluit Loes Vandromme.