Het water staat aan de lippen van de Vlaamse onderwijsinternaten, zo stelt Vlaams parlementslid Loes Vandromme (cd&v). “Onderwijsinternaten zien een toestroom van kleuters, leerlingen uit het buitengewoon onderwijs en jongeren die via de jeugdrechter geplaatst worden”, aldus Vandromme. “Tegelijkertijd beschikken onderwijsinternaten over steeds minder middelen om met die nieuwe uitdagingen om te gaan.” Het parlementslid vreest dat onderwijsinternaten de deuren zullen sluiten en vraagt om een evaluatie.
Veel internaatsverantwoordelijken zien door de bomen het bos niet meer, zo klaagt Vlaams parlementslid en onderwijsexperte voor cd&v Loes Vandromme aan. “Vooral de steeds kwetsbaar wordende groep van kinderen en jongeren die Vlaamse internaten opvangen is een gigantische uitdaging”, zegt Vandromme. Zij vreest dat nog meer onderwijsinternaten de deuren zullen sluiten: de voorbije 10 jaar werden al 6 internaten gesloten en sinds de inwerkingtreding van het nieuwe decreet fuseerden 13 internaten tot een nieuw onderwijsinternaat. Twee andere internaten zijn bezig met een fusiecompromis. “Een verdere uitdunning van het onderwijslandschap zou zeer nefast zijn voor heel wat kwetsbare jongeren voor wie het internaat dé kans is om hun leerrecht te garanderen”, stelt Vandromme.
Het parlementslid waarschuwde voor dit effect bij de opmaakt van het decreet dat aan de basis ligt van deze hertekening. “Helaas was er bij de coalitiepartners toen geen akkoord om hierop in te zetten. Daarom legde ik de nadruk op een snelle evaluatie. We hebben dat ook zo in het regeerakkoord opgenomen. We moeten investeren in de professionalisering van begeleiders en de nodige omkadering voorzien,” klinkt het. Het parlementslid roept ook op om het decreet zo snel mogelijk te evalueren. “De regelgeving was nieuw en zeer ingrijpend voor onze internaten. Verontrustend is vooral dat een aantal internaten aangeven om de deuren te zullen sluiten.”
Meer kleuters, meer kinderen met extra noden
Volgens de meest recente cijfers uit het jaarrapport van AGODI waren er in het schooljaar 2022-2023 9.686 internen in Vlaanderen. In vergelijking met zes jaar eerder is dat een lichte daling van 4 %. Opmerkelijk is wel dat het aantal kinderen uit het buitengewoon onderwijs dat intern is, stijgt tegenover een grotere daling bij kinderen uit het gewoon onderwijs. Het aantal internen dat schoolloopt in het buitengewoon secundair onderwijs steeg van 197 in het schooljaar 2016-2017 naar 338 in 2022-2023. Bovendien stijgt het aantal interne kleuters. In het schooljaar 2016-2017 waren dat er 100, na een daling tijdens de coronajaren steeg hun aantal naar 136 in het schooljaar 2022-2023. “Deze cijfers tonen aan dat onze internaten heel veel zorg bieden aan kwetsbare kinderen die vaak specifieke noden hebben. We moeten aandacht hebben én middelen voorzien om die ondersteuning te kunnen blijven bieden”, vindt Vandromme.
14 procent van alle internen via jeugdrechter
Steeds vaker zien jeugdrechters zich verplicht om jongeren in een verontrustende situatie in internaten te plaatsen omdat andere (residentiële) hulp niet mogelijk is. Zo werden in 2023 maar liefst 1352 jongeren in de Vlaamse internaten doorverwezen via justitie. Dat is 14% van alle internen. Zes jaar eerder vertegenwoordigden zij nog 9.4% van alle internen.
‘Voor kinderen en jongeren voor wie het thuis zeer moeilijk loopt is een internaat een zinvolle en veilige plek’, benadrukt Loes Vandromme. “Maar ook hier geldt dezelfde voorwaarde: internaten moeten de nodige ondersteuning en middelen krijgen om deze kinderen op een goede manier te kunnen opvangen. Bovendien is het nodig dat er over beleidsdomeinen heen samengewerkt wordt. De minister van Welzijn kan zeker ook een belangrijke inbreng hebben om de juiste ondersteuning te voorzien, gezien het specifieke profiel van vele van de internen. Daarom vind ik het zo belangrijk om het decreet nu al te evalueren. We kunnen dit niet op de lange baan schuiven’, besluit Vandromme.
Bijlages:
