Cultuureducatie via de school: goed op dreef!

Publicatiedatum

Auteur

Loes Vandromme

Deel dit artikel

Cultuurorganisatoren en scholen vinden elkaar steeds vaker. Dat blijkt uit cijfers die Loes Vandromme, Vlaams Parlementslid voor CD&V en onderwijsspecialist opvroeg.

‘Die samenwerking biedt ontegensprekelijk een meerwaarde voor het onderwijs want op die manier krijgen leerlingen niet alleen les over cultuur, maar komen ze er rechtstreeks mee in contact. Anderzijds werken cultuurorganisaties graag met scholen samen omdat ze via die weg heel veel kinderen en jongeren uit alle lagen van de bevolking kunnen bereiken,’ stelt Loes Vandromme.

Cultuurkuur.be zet zich dagelijks in om cultuur tot in de klas te brengen of de klas naar cultuur te halen. Ze hebben daarvoor verschillende tools.

‘Kunstkuur’ stimuleert de samenwerking tussen een school uit het basis-, secundair of hoger onderwijs én een nabijgelegen academie. Gedurende drie schooljaren delen leerkrachten uit het deeltijds kunstonderwijs de klasvloer met leerkrachten uit  een school of instelling van het hoger onderwijs. Zo brengt hij zijn expertise binnen in de klas. Op 1 september 2020 gingen 104 nieuwe Kunstkuren van start. Het gaat altijd over een samenwerking tussen een school uit het basis-, secundair of hoger onderwijs en een academie in Vlaanderen met een Kunstkuurtraject. In totaal zijn nu 202 kunstkuurtrajecten lopende waarbij 100 verschillende scholen samenwerken met 63 verschillende academies. 80% van de trajecten zijn samenwerkingen met basisscholen. 30% van de trajecten lopen in Antwerpen. 23% in West-Vlaanderen.

Met ‘DynamoOPWEG’ worden scholen logistiek ondersteund om cultuurorganisatoren te bereiken. Zo kan elke school gratis met De Lijn naar culturele bestemmingen. Het aantal ritten stijgt ieder jaar op rij. In het eerste schooljaar 2014-2015 maakten 58.700 leerlingen gebruik van 2.498 gratis busritten. Vorig schooljaar 2019-2020 waren er, ondanks Corona, toch 5.451 ritten met gemiddeld 28.2 leerlingen per school. De cijfers stijgen jaar na jaar. In 2018-2019 waren er zelfs 7.431 busritten voor DynamoOPWEG.

Ondertussen maakten al 1112 scholen gebruik van dit aanbod. Ze verplaatsten zich naar 736 verschillende culturele bestemmingen. Dat zijn lang niet altijd grote daguitstappen die een grote logistieke planning vragen:  18% van de ritten bijvoorbeeld, brengen de kinderen heen en weer naar de bibliotheek.

In de Westhoek, maar ook in andere landelijke gebieden zoals de Vlaamse Ardennen en Noord-Limburg, wordt het minst beroep gedaan op het aanbod van DynamoOPWEG. Aan cultuur geen gebrek in de Westhoek uiteraard. ‘De reden is wellicht te vinden in het feit dat het aanbod aan openbaar vervoer in landelijke gebieden ondermaats is,’ geeft Loes Vandromme mee. ‘Je moet immers gebruik maken van de bestaande dienstregeling en het aanbod geldt niet voor verplaatsingen met de belbussen.’

Niet alleen logistiek, maar ook financieel worden scholen ondersteund. Met het ‘DynamoPROJECT’ kunnen scholen subsidies aanvragen voor een creatief schoolproject in samenwerking met externe culturele partners.

Jaarlijks zijn er 2 indienrondes voor projectaanvragen, nl. op 15 mei en 15 november. De laatste ronde in mei werd echter geannuleerd omwille van de Coronacrisis. ‘Toch was er 188.000 euro voorzien en maar liefst 590 scholen hadden zich ook al aangemeld met een idee voor een cultuurproject,’ vernam Loes Vandromme. ‘Ik hoop dan ook dat de minister deze belangrijke vorm van ondersteuning verder zet en desnoods via actie voor een nieuwe boost zorgt.  Door kunst en cultuur te integreren in de les kan je als school vaardigheden en talenten van kinderen en jongeren stimuleren. Cultuurorganisatoren en scholen vinden elkaar steeds vaker en we zorgen ervoor dat het aanbod aan een brede groep leerlingen wordt aangeboden,' besluit Loes Vandromme.

Nieuws

Stad Poperinge investeert fors in cultuureducatie voor scholen via 'Expeditie Cultuur'

Elk schooljaar zet de stad Poperinge zowel organisatorisch als financieel sterk in op cultuureducatie voor kinderen en jongeren. Verschillende stadsdiensten, van cultuur en bibliotheek tot erfgoed en de kunstacademie bieden scholen een breed en kwaliteitsvol aanbod aan workshops, voorstellingen en creatieve activiteiten aan. Het cultuureducatieve aanbod dat de stad voor de scholen voorziet, wordt voortaan gebundeld onder de noemer ‘Expeditie Cultuur’.

Schooldirecties steeds moeilijker te vinden: weinig ondersteuning en zwaar takenpakket

Bij het begin van het schooljaar zal niet aan elke schoolpoort een schooldirecteur staan. Uit cijfers van VDAB blijkt de arbeidsmarkt voor schooldirecteurs bijzonder krap: in het voorbije jaar ontving de Vlaamse arbeidsbemiddelaar tot 690 vacatures voor leidinggevenden in een onderwijsinstelling. Eind augustus 2026 stonden daarvan nog 34 vacatures open. Uit een bevraging van cd&v bij scholen in heel Vlaanderen blijkt bovendien dat er iets schort: directeurs dragen een bijzonder zwaar takenpakket met beperkte ondersteuning. “Het is onverantwoord dat zo veel scholen moeten starten zonder (ervaren) directeur. In combinatie met een lerarentekort is dat een directe bedreiging voor de onderwijskwaliteit in Vlaanderen. Het is hoog tijd om de afspraken uit het regeerakkoord en eerdere cao’s effectief uit te voeren,” zegt Vlaams parlementslid en onderwijsexperte Loes Vandromme, die de bevraging organiseerde.

Vrouwelijke bedrijfsleiders aan het stuur van 1 op 5 Vlaamse landbouwbedrijven

Het aandeel vrouwelijke bedrijfsleiders in de Vlaamse land- en tuinbouwsector blijft stijgen. In 2025 telde Vlaanderen 6.763 vrouwelijke zaakvoerders, goed voor 22.1% van alle Vlaamse landbouwbedrijfsleiders. Twee jaar eerder, in 2023, was dat nog 20%. In onze provincie gaat het over 2.248 vrouwelijke ondernemers of 22.2% van het totaal aantal landbouwbedrijfsleiders in West-Vlaanderen. Twee jaar geleden was dat nog 20%. Vlaams Parlementslid Loes Vandromme (cd&v) ziet een duidelijke tendens: “Vrouwelijk ondernemerschap in de landbouw gaat duidelijk in stijgende lijn en dat komt de hele sector ten goede. Vrouwelijke ondernemers pakken de bedrijfsvoering vaak net iets anders aan dan hun mannelijke collega’s en hebben oog voor zaken die anders misschien onderbelicht blijven.”